Sırrı Süreyya Önder Onaylı
İçindekiler
Biyografi
Sırrı Süreyya Önder (7 Temmuz 1962, Adıyaman – 3 Mayıs 2025, İstanbul), Türk siyasetçi, yönetmen, senarist ve TBMM Başkanvekili'dir. Sırrı Süreyya Önder, 3 Mayıs 2025 tarihinde vefat ettiğinde 62 yaşındaydı. 12 Eylül döneminde hapis yatan ve Mülkiye'deki eğitimini yarıda bırakan Önder, sinemaya "Beynelmilel" filmiyle ödüllü bir giriş yapmıştır. Ancak asıl tanınırlığını siyasi arenada kazanmıştır.
BDP, HDP ve DEM Parti milletvekilliği yapan Önder, Çözüm Süreci'nde (2013-2015) devlet ile Abdullah Öcalan arasında kurulan "İmralı Heyeti"nin sözcüsü olarak kritik bir rol üstlenmiştir. Öcalan'ın mektuplarını Kandil'e ve kamuoyuna taşıyan, 2013 Newroz'unda Diyarbakır'da Öcalan'ın mektubunu okuyan isimdir. Bu süreçteki rolü ve Gezi Parkı eylemlerindeki "iş makinesinin önüne geçme" duruşu, siyasi kariyerinin en çok tartışılan anlarıdır.
Çözüm Süreci sonrası "Terör örgütü propagandası" suçlamasıyla Kandıra Cezaevi'nde hapis yatmış, Kobani Davası'ndan ise beraat etmiştir. 2023'te Meclis Başkanvekili seçilen Önder, 15 Nisan 2025'te geçirdiği kalp krizi ve aort yırtılması sonucu 18 gün yoğun bakımda kalmış, 3 Mayıs 2025'te çoklu organ yetmezliği nedeniyle vefat etmiştir. Vefatının ardından "Bir Cumhuriyet Şarkısı" filminin gizli senaristi olduğu ortaya çıkmıştır.
Kariyer Geçmişi
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2025 - 2025 |
Cenaze Töreni
Atatürk Kültür Merkezi'ndeki törenin ardından Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
|
Merhum |
| 2025 - 2025 |
Vefat (Kalp Krizi)
15 Nisan'da aort damarı yırtılması sonucu ameliyata alındı, 18 gün yoğun bakımın ardından 3 Mayıs 2025'te vefat etti.
|
Merhum |
| 2013 - 2015 |
İmralı Heyeti
Çözüm Süreci'nde Abdullah Öcalan, devlet ve PKK arasındaki mesaj trafiğini yöneten heyette yer aldı.
|
Müzakereci |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2024 - 2024 |
Kobani Davası
Yargılandığı Kobani Davası'ndan suçsuz bulunarak beraat etti.
|
Beraat |
| 2018 - 2019 |
Kandıra Cezaevi
Siyasi konuşmaları nedeniyle hapis cezası aldı ve cezasını infaz etti.
|
Mahkum |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2023 - 2025 |
TBMM Başkanvekili
Vefatına kadar Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni yöneten başkanvekillerinden biri olarak görev yaptı.
|
Meclis Başkanvekili |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2013 - 2013 |
Gezi Parkı Eylemleri
Gezi Parkı'na giren iş makinelerinin önüne geçerek eylemlerin fitilini ateşleyen ilk milletvekili oldu.
|
Eylemci |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2013 - 2013 |
Newroz 2013
Diyarbakır'da Abdullah Öcalan'ın silah bırakma çağrısı içeren tarihi mektubunu milyonlara okudu.
|
Konuşmacı |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2011 - 2025 |
DEM Parti & HDP
İstanbul ve Ankara milletvekili olarak 24., 25., 26. ve 28. dönemlerde mecliste yer aldı.
|
Milletvekili |