Fatma Girik Onaylı
İçindekiler
Biyografi
Fatma Girik (1942, İstanbul - 2022), Türk sinemasının efsanevi Dört Yapraklı Yonca'sından biridir. Fatma Girik, 24 Ocak 2022 tarihinde vefat ettiğinde 79 yaşındaydı. İşçi sınıfı bir aileden gelen usta sanatçı, cesur kadın rolleriyle tarihe geçmiştir.
12 Aralık 1942 tarihinde İstanbul, Sultanahmet'te dünyaya gelmiştir. Dalgıçlık yapan bir baba ile ev hanımı bir annenin kızı olarak işçi sınıfı, mütevazı bir ailede büyümüştür. Ailesinin kısıtlı ekonomik şartları nedeniyle çok genç yaşta çalışmaya başlamak zorunda kalmış ve 1957 yılında Yeşilçam setlerine figüran olarak adım atmıştır. Kariyerindeki ilk başrolünü 1957 yapımı "Leke" filminde oynamış, ancak asıl büyük çıkışını ve oyunculuktaki rüştünü 1960 yapımı "Ölüm Peşimizde" filminde usta yönetmen Memduh Ün ile çalışarak ispatlamıştır. Bu tanışma, sadece sinema kariyerini değil, tüm hayatını değiştirecek efsanevi bir hayat arkadaşlığının da başlangıcı olmuştur.
Kariyeri boyunca "Şoför Nebahat", "Kanlı Nigar", "Yılanların Öcü", "Boş Beşik" ve "Ezo Gelin" gibi sayısız başyapıtta rol almıştır. Yeşilçam'ın geleneksel, boyun eğen kadın figürlerinin aksine; haksızlığa isyan eden, hakkını arayan, güçlü ve mert Anadolu kadını karakterleriyle özdeşleşmiştir. Türkan Şoray, Hülya Koçyiğit ve Filiz Akın ile birlikte Türk sinemasının altın çağını temsil eden "Dört Yapraklı Yonca"nın en asi ve cesur yaprağı olarak kabul edilmiştir. Kemal Sunal ile birlikte rol aldığı "Postacı" ve "Japon İşi" gibi yapımlarla komedi türündeki eşsiz yeteneğini de kanıtlamıştır.
Sosyal olaylara olan aşırı duyarlılığı ve halkın içinden gelen duruşu, onu sinema perdesinin dışına da taşımıştır. 1989 yılında Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SHP) listesinden Şişli Belediye Başkanı seçilerek 1994 yılına kadar bu görevi başarıyla yürütmüştür. Televizyon ekranlarında sunduğu "Söz Fato'da" isimli reality programıyla Türkiye'deki toplumsal yaralara, haksızlıklara ve yoksulluğa ayna tutarak halkın "Erkek Fato"su olmuştur. Ömrü boyunca setlere ve doğrulara adadığı hayatına, 24 Ocak 2022 tarihinde tedavi gördüğü hastanede veda ederek ölümsüzler arasına katılmıştır.
Kariyer Geçmişi
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2012 - 2012 |
Babalar ve Evlatlar
Televizyon ekranlarında yer aldığı son iddialı projelerden birisi olan ve dram ağırlıklı bir karaktere hayat verdiği dizi.
|
Zeliha |
| 2009 - 2009 |
Altın Kızlar
Hülya Koçyiğit ve Nevra Serezli gibi ustalarla birlikte dünyaca ünlü efsanevi dizinin yerli uyarlamasında rol aldı.
|
Safiye |
| 2001 - 2001 |
Bize Ne Oldu
Televizyon dizilerinde de ağırlığını hissettiren usta sanatçının dönemin popüler yapımlarındaki başarılı oyunculuğu.
|
Gülnaz |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 2005 - 2005 |
Sinema Bir Mucizedir
Memduh Ün ile yıllar sonra tekrar sinema setlerinde buluştuğu ve sinema sevgisini anlatan duygu yüklü film.
|
Sacide |
| 1987 - 1987 |
Japon İşi
Kemal Sunal ile birlikte rol aldığı, hem şarkıcı bir kadını hem de ona tıpatıp benzeyen bir robotu canlandırdığı bilimkurgu-komedi filmi.
|
Başak / Robot |
| 1984 - 1984 |
Postacı
Yine Kemal Sunal ile omuz omuza vererek Türk halkını kahkahalara boğan efsanevi komedi klasiği.
|
Sevtap |
| 1981 - 1981 |
Kanlı Nigar
Kemal Sunal ile başrolü paylaştığı efsanevi komedide, erkeklerden intikam alan zeki ve kurnaz Nigar karakterine hayat verdi.
|
Nigar |
| 1978 - 1978 |
Gelincik
Yeşilçam'ın krizli yıllarında bile gişede büyük başarı yakalayan ve kalitesinden ödün vermediği önemli projelerindendir.
|
Gelincik |
| 1974 - 1974 |
Önce Vatan
Cüneyt Arkın ile başrollerini paylaştığı ve Kıbrıs Barış Harekatı'nı konu alan tarihi ve milli duygu yüklü sinema filmi.
|
Zeynep |
| 1973 - 1973 |
Kambur
Fiziksel engelli bir kadının hayata tutunma mücadelesini oynayarak oyunculuk yelpazesinin genişliğini kanıtladı.
|
Azize |
| 1971 - 1971 |
Acı
Yılmaz Güney ile birlikte kamera karşısına geçtiği, dönemin toplumsal gerçekçi ve sarsıcı yapımlarından biri.
|
Zeliha |
| 1970 - 1970 |
Şoför Nebahat
Erkek egemen bir meslekte ayakta durmaya çalışan dolmuş şoförü Nebahat rolüyle "Erkek Fato" imajını pekiştirdi.
|
Nebahat |
| 1969 - 1969 |
Boş Beşik
Yörük kültürünü anlatan ve çocuk hasreti çeken bir anneyi canlandırdığı Türk sinemasının kült dram filmlerinden biridir.
|
Fatma |
| 1968 - 1968 |
Ezo Gelin
Anadolu kadınının destansı mücadelesini ve acılarını perdeye yansıttığı efsanevi başyapıtı.
|
Ezo |
| 1966 - 1966 |
Karakolda Ayna Var
Polisiye ve dram unsurlarını barındıran bu yapımda güçlü ve bağımsız kadın karakterlerine bir yenisini ekledi.
|
Feride |
| 1965 - 1965 |
Sürtük
O dönemin gişe rekorlarını altüst eden ve Fatma Girik efsanesini perçinleyen unutulmaz dram ve müzikal yapımı.
|
Naciye |
| 1962 - 1962 |
Yılanların Öcü
Fakir Baykurt'un ölümsüz eserinin sinema uyarlamasında sergilediği Irazca performansıyla efsaneleşti.
|
Irazca |
| 1960 - 1960 |
Ölüm Peşimizde
Memduh Ün'ün yönetmenliğinde çektiği bu filmle oyunculuktaki asıl potansiyelini göstererek Yeşilçam'ın aranan yüzü oldu.
|
Zehra |
| 1957 - 1957 |
Leke
Figüranlıktan başrole geçiş yaptığı ve sinema perdesinde ilk kez ana karakter olarak izleyici karşısına çıktığı filmdir.
|
Başrol Oyuncusu |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 1993 - 1998 |
Söz Fato'da
Halkın sorunlarını, haksızlıkları ve yoksulluğu ekrana taşıdığı efsanevi reality programıyla dönemin en çok izlenen televizyoncusu oldu.
|
Sunucu / Yapımcı |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 1989 - 1994 |
Şişli Belediye Başkanlığı
Sosyal demokrat çizgisiyle politikaya atılarak SHP listesinden Şişli Belediye Başkanı seçildi ve beş yıl boyunca halka hizmet etti.
|
Belediye Başkanı |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 1967 - 1967 |
Antalya Altın Portakal Film Festivali
Sürtüğün Kızı adlı filmindeki olağanüstü performansıyla ikinci kez bu büyük sinema ödülünün sahibi oldu.
|
En İyi Kadın Oyuncu |
| 1965 - 1965 |
Antalya Altın Portakal Film Festivali
Keşanlı Ali Destanı filmindeki Zilha karakteriyle kariyerinin ilk prestijli Altın Portakal ödülünü kucakladı.
|
En İyi Kadın Oyuncu |
| Yıl | Proje Adı | Rol |
|---|---|---|
| 1958 - 2015 |
Memduh Ün ile Hayat Arkadaşlığı
Usta yönetmen Memduh Ün ile başlayan tanışıklığı, Ün'ün vefatına kadar sürecek olan efsanevi bir aşka ve hayat arkadaşlığına dönüştü.
|
Hayat Arkadaşı |